Prawo - zdolność prawna

Zdolność prawna
(ostatnia aktualizacja 15.08.2019)

Wnioski

Uzyskiwanie zdolności do czynności prawnych z wiekiem:

• 18+ lat:  pełna zdolność do czynności prawnych.
  • Można ją uzyskać także będąc 16+ letnią kobietą, która zawarła małżeństwo za zgodą sądu.
• 13-18 lat: Ograniczona zdolność do czynności prawnych.
• 0-13 lat: Brak zdolności do czynności prawnych.

Pełna zdolność do czynności prawnych:

• Brak ograniczeń ustawowych.

Ograniczona zdolność do czynności prawnych:

• Można zawierać umowy w drobnych bieżących sprawach życia codziennego.
• Można rozporządzać swoim zarobkiem o ile sąd tego nie zabroni.
• Można rozporządzać majątkiem oddanym przez rodziców do swobodnego użytku.
• Nie można zawierać innych umów bez zgody rodziców.

Brak zdolności do czynności prawnych:

• Można zawierać umowy w drobnych bieżących sprawach życia codziennego o ile nie są rażąco krzywdzące.

Uzasadnienie

Zdolność prawna to za wikipedią zdolność do bycia podmiotem praw i obowiązków w prawie cywilnym. Zgodnie z Art. 8. § 1. KC: Każdy człowiek od chwili urodzenia ma zdolność prawną. Umożliwia to np. bycie spadkobiercą niezależnie od wieku, jednak w dalszej części skupię się na zdolności do czynności prawnych, inne określenie to zdolność do działań prawnych.

Kodeks nie definiuje bezpośrednio jakie skutki niesie ze sobą zdolność do czynności prawnych, definiuje jednak skutki jakie niesie ze sobą jej brak.
Art. 14. KC: 
§1 Czynność prawna dokonana przez osobę, która nie ma zdolności do czynności prawnych, jest nieważna.
§2 Jednakże gdy osoba niezdolna do czynności prawnych zawarła umowę należącą do umów powszechnie zawieranych w drobnych bieżących sprawach życia codziennego, umowa taka staje się ważna z chwilą jej wykonania, chyba że pociąga za sobą rażące pokrzywdzenie osoby niezdolnej do czynności prawnych.
Czyli przy braku zdolności prawnej można co najwyżej dokonać legalnie drobnych zakupów w sklepie czy innych czynności w drobnych bieżących sprawach życia codziennego przy czym określenie tychże zależy już od sądu.

Nieco ciekawiej przedstawia się ograniczona zdolność do czynności prawnych.
Art. 17. KC:
Z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, do ważności czynności prawnej, przez którą osoba ograniczona w zdolności do czynności prawnych zaciąga zobowiązanie lub rozporządza swoim prawem, potrzebna jest zgoda jej przedstawiciela ustawowego.
Kolejne artykuły opisują bardziej szczegółowo różne przypadki.

Natomiast na koniec zostają jeszcze dwa ważne przepisy:
Art. 21. KC:
Osoba ograniczona w zdolności do czynności prawnych może bez zgody przedstawiciela ustawowego rozporządzać swoim zarobkiem, chyba że sąd opiekuńczy z ważnych powodów inaczej postanowi.
Art. 22. KC:
Jeżeli przedstawiciel ustawowy osoby ograniczonej w zdolności do czynności prawnych oddał jej określone przedmioty majątkowe do swobodnego użytku, osoba ta uzyskuje pełną zdolność w zakresie czynności prawnych, które tych przedmiotów dotyczą. Wyjątek stanowią czynności prawne, do których dokonania nie wystarcza według ustawy zgoda przedstawiciela ustawowego.

W międzyczasie pojawiło się pojęcie przedstawiciela ustawowego, które wyjaśnia art. 98. § 1. KR:
Rodzice są przedstawicielami ustawowymi dziecka pozostającego pod ich władzą rodzicielską. Jeżeli dziecko pozostaje pod władzą rodzicielską obojga rodziców, każde z nich może działać samodzielnie jako przedstawiciel ustawowy dziecka.

Jak nabyć zdolność do czynności prawnych? Kodeks przedstawia to dosyć zwięźle.
Art. 10. KC: 
§ 1. Pełnoletnim jest, kto ukończył lat osiemnaście.
§ 2. Przez zawarcie małżeństwa małoletni uzyskuje pełnoletność. Nie traci jej w razie unieważnienia małżeństwa.
Paragraf pierwszy jest oczywisty, drugi nieco mniej więc dla ciekawych zamieszczam jeszcze art. 10. § 1. KR:

Teraz pozostaje tylko przytoczenie art. 11. KC:
Pełną zdolność do czynności prawnych nabywa się z chwilą uzyskania pełnoletności.
A jeśli chodzi o ograniczoną zdolność do czynności prawnych to zgodnie z art. 15. KC:
Ograniczoną zdolność do czynności prawnych mają małoletni, którzy ukończyli lat trzynaście, oraz osoby ubezwłasnowolnione częściowo.

Na przyszłość

• Władza rodzicielska.
• Czynności prawne, do których dokonania nie wystarcza według ustawy zgoda przedstawiciela ustawowego.
• Małżeństwa kobiet od 16 roku życia - orzeczenia sądów.

Zapraszam do głosowania w ankiecie, podsyłania pomysłów na kolejne artykuły oraz próśb o wyjaśnienie, rozwinięcie lub sprostowanie podjętych tematów

© podwiek.pl 2019. Kopiowanie bez zgody właściciela projektu zabronione. Cytowanie dozwolone pod warunkiem wyraźnego umieszczenia odnośnika do cytowanej treści.
Udzielane porady prawne mają charakter hobbystyczny i nie można przyjmować ich bezkrytycznie. Przed podjęciem jakichkolwiek działań należy zapoznać się z tekstami prawnymi przytoczonymi w uzasadnieniu oraz wyciągnąć z nich własne wnioski. W razie dalszych wątpliwości skontaktuj się z prawnikiem lub urzędem gdyż każda porada niewłaściwie stosowana zagraża Twojej wolności lub majątkowi.

Godzinę temu, Libter napisał:

I tyle, więc jeśli nie jesteś kobietą - nie masz możliwości uzyskania pełnej zdolności do czynności prawnych przed ukończeniem 18-tego roku życia

A to kobiety są dyskryminowane, pff...

37 minut temu, Reedzev_ napisał:

A to kobiety są dyskryminowane, pff...

Jeśli chodzi o równość płci to nie jest to co prawda temat tego klubu, ale jeszcze trochę podobnych przepisów się znajdzie. Na pierwszy ogień wystarczy nierówny wiek emerytalny oraz kwestie związane z kwalifikacją wojskową